This page is part of the Dutch version of the PanCare PLAIN summaries about late effects and recommendations for long-term follow-up care for survivors of childhood, adolescent, and young adult cancer. Click here, to visit the English PLAIN summaries.
PLAIN version 2: July 2025

Deze informatie is gebaseerd op de samenvatting gebaseerd op de samenvatting van de PanCareFollowUp guideline about Spine scoliosis and kyphosis [1].

Wervelkolomproblemen

De wervelkolom loopt van de bovenkant van de nek tot aan het staartbeen en heeft 24 wervels. Tussen de wervels zit kraakbeen zodat ze niet over elkaar schuren. De wervelkolom ondersteunt het lichaam en zorgt dat je rechtop kunt staan en lopen. Ook beschermt de wervelkolom het ruggenmerg, een bundel zenuwen die de hersenen met de rest van het lichaam verbindt.

Soms ontstaan er problemen met de wervelkolom:

• Scoliose: tijdens een groeispurt groeit de wervelkolom krom naar opzij in één of twee bochten
• Kyfose: het bovenste deel van de wervelkolom vormt een bochel of bult. Dit kan op elke leeftijd gebeuren.

Een lichte vergroeiing geeft meestal weinig of geen problemen, maar ernstige vergroeiingen kunnen allerlei problemen geven.

Heb ik een verhoogde kans op wervelkolomproblemen?

Iedereen, ook mensen die nooit kanker hebben gehad, kan wervelkolomproblemen krijgen. Maar sommige aandoeningen en kankerbehandelingen kunnen de kans vergroten.

De volgende aandoening kan de kans op wervelkolomproblemen vergroten:

• Een tumor dichtbij of in de wervelkolom

De volgende behandelingen kunnen de kans op wervelkolomproblemen vergroten:

• Operatie aan de wervelkolom
• Operatie aan de borstkas
• Elke dosis radiotherapie op de wervelkolom of op een gebied waarin de wervelkolom ligt

Je kunt in de samenvatting van je behandeling zien of je deze aandoening en/of een of meer van deze behandelingen hebt gehad. Als je geen samenvatting hebt, kun je contact opnemen met de LATER-poli of het ziekenhuis waar je behandeld bent.

Wervelkolomproblemen hoeven niet altijd door de ziekte of de behandeling te komen. Er kunnen ook andere oorzaken zijn.

Wat zijn klachten en signalen van wervelkolomproblemen?

Bepaalde klachten en signalen kunnen wijzen op wervelkolomproblemen. Ook al heb je deze klachten en signalen op dit moment niet, toch is het belangrijk dat je ze (her)kent voor het geval je ze ooit krijgt.

De volgende klachten en signalen kunnen wijzen op scoliose:

• Scheve schouders, bekken of middel
• Leunen naar één kant
• Rugpijn (vooral bij volwassenen)

De volgende klachten en signalen kunnen wijzen op kyfose:

• Abnormaal kromme of gebogen bovenrug
• Rugpijn of stijfheid
• Ademhalingsproblemen (in ernstige gevallen)

Als je een van deze klachten of signalen bij jezelf of je kind herkent, neem dan contact op met je huisarts of LATER-arts.

Ik heb een verhoogde kans op wervelkolomproblemen. Welke onderzoeken zijn nodig en wanneer?

Als jij of je kind een verhoogde kans heeft op wervelkolomproblemen is het advies om:

• Elk jaar een lichamelijk onderzoek van de wervelkolom te laten doen totdat jij of je kind uitgegroeid bent/is. Je arts kan aanraden dit tijdens de puberteit en de groeispurt vaker te laten doen.

Soms is een röntgenfoto nodig om de diagnose te bevestigen of uit te sluiten.

Wat gebeurt er als ik wervelkolomproblemen heb?

Als je wervelkolomproblemen hebt, verwijst je huisarts of LATER-arts je waarschijnlijk naar een:

• Orthopedisch chirurg (arts gespecialiseerd in botten en gewrichten)
• Fysiotherapeut

Deze bespreekt de behandelmogelijkheden met je en kan je vertellen welke lichamelijke activiteiten goed voor je zijn.

Wat kan ik nog meer doen?

Het kan moeilijk zijn te leven met (een verhoogde kans op) wervelkolomproblemen. Praten met vrienden en familie kan helpen. Ook contact met mensen in eenzelfde situatie kan fijn zijn, bijvoorbeeld via een patiëntenvereniging, zoals VOX, een onderdeel van de Vereniging Kinderkanker Nederland.

Zorg vooral goed voor jezelf. Hoewel het de kans op wervelkolomproblemen niet vermindert, blijft een gezonde leefstijl belangrijk. Blijf vooral bewegen. Je fysiotherapeut weet wat je met jouw afwijking kunt doen. Zorg ook voor je mentale gezondheid. Kleine veranderingen kunnen al een positieve invloed hebben op je lichamelijke en mentale welzijn. Lees meer over kiezen voor een gezonde leefstijl en aandacht voor je mentale gezondheid.

Het is belangrijk dat je weet dat je een verhoogde kans hebt op wervelkolomproblemen en dat je de klachten en signalen herkent. Als je vragen hebt of als je je na het lezen van deze informatie zorgen maakt, neem dan contact op met je huisarts of LATER-arts.

Waar vind ik meer informatie?

Op deze website staat ook informatie over:

• Gezonde leefstijl
• Mentale gezondheid

In de PanCare Plain Language Summaries vind je links naar betrouwbare informatie in het Engels.

Je kunt online informatie over wervelkolomproblemen zoeken, maar bedenk dat deze niet altijd up-to-date en juist is.

Disclaimer

Deze informatie is gebaseerd op de samenvatting gebaseerd op de samenvatting van de PanCareFollowUp guideline about Spine scoliosis and kyphosis [1].

Hoewel de PanCare PLAIN Information Group ernaar streeft om accurate, volledige en actuele informatie te verstrekken op het moment van publicatie, raden wij u aan om contact op te nemen met uw arts of langdurige zorgspecialist om er zeker van te zijn dat deze samenvatting de meest actuele en relevante informatie voor u bevat.

U mag niet uitsluitend op deze informatie vertrouwen. Het is raadzaam om advies in te winnen bij een gekwalificeerde arts als u vragen heeft over een specifieke medische aandoening, ziekte, diagnose of symptoom.

Er wordt geen garantie of verklaring gegeven, expliciet of impliciet, met betrekking tot de nauwkeurigheid, betrouwbaarheid, volledigheid, relevantie of actualiteit van deze informatie. PanCare heeft de Engelse versie geproduceerd en PanCare is niet verantwoordelijk voor de vertaalde versies van deze samenvatting. De Nederlandse versie is gemaakt door het Prinses Máxima Centrum voor kinderoncologie.

Vertrouw bij klachten en signalen niet alleen op deze informatie, maar ga naar je huisarts, LATER-arts of specialist.

[1] van Kalsbeek, R. et al. (2021) European PANCAREFOLLOWUP recommendations for surveillance of late effects of childhood, adolescent, and Young Adult Cancer, European journal of cancer. Available at: https://www.ejcancer.com/article/S0959-8049(21)00368-3/fulltext