Tweede vorm van kanker: schildkliertumor

De schildklier zit direct boven het kuiltje in je hals en produceert de hormonen. Schildklierhormonen reguleren alle cellen en organen in het lichaam. Voor kinderen zijn schildklierhormonen belangrijk voor de groei en de ontwikkeling van de hersenen.

Soms gedragen schildkliercellen zich abormaal en vormen ze een tumor. De meeste schildkliertumoren zijn goedaardig, maar wanneer schildkliercellen zich ongecontroleerd gaan delen, onstaat een kwaadaardige tumor. Een schildkliertumor is bijna altijd te genezen.

De kans om na kinderkanker een schildkliertumor te krijgen is erg klein.

Heb ik een verhoogde kans op een schildkliertumor?

Iedereen, ook mensen die geen kanker hebben gehad, kan een schildkliertumor krijgen. Maar sommige kankerbehandelingen kunnen de kans vergroten.

De volgende behandelingen kunnen de kans op een schildkliertumor vergroten:

Radiotherapie op de hals of op een gebied waarin de schildklier ligt
Behandeling met radioactief jodium

Je kunt in de samenvatting van je behandeling zien of je een van deze behandelingen hebt gehad. Als je geen samenvatting hebt, kun je contact opnemen met de LATER-poli of het ziekenhuis waar je behandeld bent.

Een schildkliertumor hoeft niet altijd door de behandeling te komen. Er kunnen ook andere oorzaken zijn. Als er in je familie vaker kanker op jonge leeftijd vaak voorkomt, kan dit de kans op een schildkliertumor vergroten.

Wat zijn de klachten en signalen van een schildkliertumor?

Bepaalde klachten en signalen kunnen wijzen op een schildkliertumor. Ook al heb je deze klachten en signalen op dit moment niet, toch is het belangrijk dat je ze (her)kent voor het geval je ze ooit krijgt.

De volgende klachten en signalen kunnen wijzen op een schildkliertumor:

Een knobbel of zwelling aan de voorkant van de hals die:
- Stevig aanvoelt
- (Meestal) geen pijn doet
- Langzaam groter wordt

Andere, zeldzamere klachten en signalen zijn:

Moeite met slikken
Gezwollen klieren in de nek
Veranderde stem of onverklaarbare heesheid
Moeite met ademhalen

Vaak hebben deze klachten een andere oorzaak. Een snelle diagnose en behandeling van een schildkliertumor zijn echter erg belangrijk. Als je een van deze klachten of signalen herkent, neem dan contact op met je huisarts. De meeste schildkliertumoren zijn goedaardig.

Ik heb een verhoogde kans op een schildkliertumor. Welke onderzoeken zijn nodig en wanneer

Bij een bezoek aan de LATER-poli komt, kan de LATER-arts:

lichamelijk onderzoek van je nek

Bij een verhoogde kans op een schildkliertumor, besluit je samen met je LATER-arts hoe de controles zullen zijn:

Om de 3-5 jaar een echo van de schildklier, te beginnen 5 jaar na het einde van de radiotherapie

OF

Om de 1-2 jaar lichamelijk onderzoek van de nek, te beginnen 5 jaar na het einde van de radiotherapie

Wat gebeurt er als ik (misschien) een schildkliertumor heb?

Als je (misschien) een schildkliertumor hebt, verwijst je huisarts of LATER-arts je naar een oncologieteam. Dit team bestaat onder andere uit een:

Medisch oncoloog (arts gespecialiseerd in kanker)
Radiotherapeut (arts gespecialiseerd radiotherapie)
Endocrinoloog (arts gespecialiseerd in hormonen en metabolisme)
Chirurg

Het ocologieteam doet verder onderzoek en bespreekt de behandelmogelijkheden met je.

Wat kan ik nog meer doen?

Leven met een (verhoogde kans op) een schildklliertumor kan moeilijk zijn. Praten met vrienden en familie kan helpen. Ook contact met mensen in eenzelfde situatie kan fijn zijn, bijvoorbeeld via een patiëntenvereniging zoals VOX, een onderdeel van de Vereniging Kinderkanker Nederland.

Zorg vooral goed voor jezelf. Hoewel niet zeker is of het de kans op een schildkliertumor verkleint, is een gezonde leefstijl belangrijk. Zorg ook voor je mentale gezondheid. Kleine veranderingen kunnen al een positieve invloed hebben op je lichamelijke en mentale welzijn. Lees meer over kiezen voor een gezonde leefstijl en aandacht voor je mentale gezondheid.

Het is belangrijk dat je weet dat je een verhoogde kans op een schildkliertumor hebt en dat je de klachten en signalen herkent. Als je vragen hebt of als je je na het lezen van deze informatie zorgen maakt, neem dan contact op met je huisarts of LATER-arts.

Waar vind ik meer informatie?

Op deze website staat ook informatie over:

In de PanCare Plain Language Summaries vind je links naar betrouwbare informatie in het Engels.

Je kunt online informatie over schildkliertumoren zoeken, maar bedenk dat deze niet altijd up-to-date en juist is.

Disclaimer

Deze informatie is gebaseerd op de samenvatting gebaseerd op de samenvatting van de PanCareFollowUp guideline about Thyroid cancer [1], die op zijn beurt weer is gebaseerd op de overeenkomstige IGHG*-richtlijn [2].

Hoewel de PanCare PLAIN Information Group ernaar streeft om accurate, volledige en actuele informatie te verstrekken op het moment van publicatie, raden wij u aan om contact op te nemen met uw arts of langdurige zorgspecialist om er zeker van te zijn dat deze samenvatting de meest actuele en relevante informatie voor u bevat.

U mag niet uitsluitend op deze informatie vertrouwen. Het is raadzaam om advies in te winnen bij een gekwalificeerde arts als u vragen heeft over een specifieke medische aandoening, ziekte, diagnose of symptoom.

Er wordt geen garantie of verklaring gegeven, expliciet of impliciet, met betrekking tot de nauwkeurigheid, betrouwbaarheid, volledigheid, relevantie of actualiteit van deze informatie. PanCare heeft de Engelse versie geproduceerd en PanCare is niet verantwoordelijk voor de vertaalde versies van deze samenvatting. De Nederlandse versie is gemaakt door het Prinses Máxima Centrum voor kinderoncologie.

Vertrouw bij klachten en signalen niet alleen op deze informatie, maar ga naar je huisarts, LATER-arts of specialist.

*International Guideline Harmonization Group for Late Effects of Childhood Cancer

[1] van Kalsbeek, R. et al. (2021) European PANCAREFOLLOWUP recommendations for surveillance of late effects of childhood, adolescent, and Young Adult Cancer, European journal of cancer. Available at: https://www.ejcancer.com/article/S0959-8049(21)00368-3/fulltext

[2] Clement, S.C. et al. (2017) Balancing the benefits and harms of thyroid cancer surveillance in survivors of Childhood, adolescent and young adult cancer: Recommendations from the international Late Effects of Childhood Cancer Guideline Harmonization Group in collaboration with the PanCareSurFup Consortium. Available at: https://www.cancertreatmentreviews.com/article/S0305-7372(17)30197-4/fulltext#secst005