Psychosociale problemen

Dat je als kind kanker hebt gehad, kan je ook na jaren nog weleens verdrietig, boos, gefrustreerd of ongerust maken. Omgaan met alle emoties tijdens en na kinderkanker geeft soms psychosociale problemen die van invloed zijn op je mentale en sociale welzijn en op je relaties. Lees ook over mentale gezondheid.

Psychosociale problemen kunnen zijn:

Leerproblemen
Een onderbroken of moeizame schoolcarrière
Geen baan of werk op jouw niveau kunnen vinden
Niet zelfstandig kunnen wonen
Relatieproblemen
Geen sociale contacten hebben, je alleen voelen

Heb ik een verhoogde kans op psychosociale problemen?

Iedereen, ook mensen die geen kanker hebben gehad, kan psychosociale problemen krijgen, maar mensen die als kind kanker hebben gehad hebben er meer kans op. Dit geldt vooral voor mensen die een hersentumor hebben gehad.

Wat zijn de klachten en signalen van psychosociale problemen?

Bepaalde klachten en signalen kunnen wijzen op psychosociale problemen. Ook al heb je deze klachten en signalen op dit moment niet, toch is het belangrijk dat je ze (her)kent voor het geval je ze ooit krijgt.

De volgende klachten en signalen kunnen wijzen op psychosociale problemen:

Moeite hebben nieuwe dingen te leren
Je niet kunnen concentreren
Vermijden van school of werk
Geen of niet genoeg werk vinden
Niet zelfstandig kunnen wonen
Vrienden en sociale contacten uit de weg gaan
Stiller of teruggetrokken worden
Gespannen, snel aangebrand of agressief zijn

Als je een van deze klachten of signalen bij jezelf herkent, neem dan contact op met je huisarts, psycholoog of LATER-arts.

Ik heb een verhoogde kans op psychosociale problemen. Welke onderzoeken krijg ik en wanneer?

Als je een verhoogde kans op psychosociale problemen hebt, is het advies om:

regelmatig naar je huisarts of LATER-arts te gaan. Deze vraagt waarschijnljk hoe het gaat op school, werk en in relaties met anderen.

Hoe vaak je naar je huisarts of LATER-arts gaat, hangt af van je leeftijd:

Kinderen (0-18 jaar): Elke 2 jaar
Volwassenen (19 jaar of ouder): Elke 5 jaar

Wat gebeurt er als ik psychosociale problemen heb?

Als je psychosociale problemen hebt, verwijst je huisarts of LATER-arts je waarschijnlijk naar een:

Psycholoog/psychotherapeut
Onderwijsconsulent
Maatschappelijk werker
Bedrijfsarts of arbeidsdeskundige

Deze bespreekt de (behandel)mogelijkheden met je.

Wat kan ik nog meer doen?

Het kan moeilijk zijn (een verhoogde kans op) psychosociale problemen te hebben. Praten met vrienden en familie kan helpen. Ook contact met mensen in eenzelfde situatie kan fijn zijn, bijvoorbeeld via een patiëntenvereniging, zoals VOX, een onderdeel van de Vereniging Kinderkanker Nederland.

Zorg vooral goed voor jezelf. Hoewel het de (kans op) mentale problemen niet wegneemt, blijft een gezonde leefstijl belangrijk. Zoek geen troost in alcohol of drugs. Zorg ook voor je mentale gezondheid. Kleine veranderingen kunnen al een positieve invloed hebben op je lichamelijke en mentale welzijn. Lees meer over kiezen voor een gezonde leefstijl.

Het is belangrijk dat je weet dat je een verhoogde kans hebt op psychosociale problemen hebt en dat je de klachten en signalen herkent. Als je vragen hebt of als je je na het lezen van deze informatie zorgen maakt, neem dan contact op met je huisarts of LATER-arts.

Waar vind ik meer informatie?

Op deze website staat ook informatie over:

In de PanCare Plain Language Summaries vind je links naar betrouwbare informatie in het Engels.

Je kunt online informatie over psychosociale problemen zoeken, maar bedenk dat deze soms niet up-to-date of juist is.

Disclaimer

Deze informatie is gebaseerd op de samenvatting gebaseerd op de samenvatting van de PanCareFollowUp guideline about Psychosocial problems [1].

Hoewel de PanCare PLAIN Information Group ernaar streeft om accurate, volledige en actuele informatie te verstrekken op het moment van publicatie, raden wij u aan om contact op te nemen met uw arts of langdurige zorgspecialist om er zeker van te zijn dat deze samenvatting de meest actuele en relevante informatie voor u bevat.

U mag niet uitsluitend op deze informatie vertrouwen. Het is raadzaam om advies in te winnen bij een gekwalificeerde arts als u vragen heeft over een specifieke medische aandoening, ziekte, diagnose of symptoom.

Er wordt geen garantie of verklaring gegeven, expliciet of impliciet, met betrekking tot de nauwkeurigheid, betrouwbaarheid, volledigheid, relevantie of actualiteit van deze informatie. PanCare heeft de Engelse versie geproduceerd en PanCare is niet verantwoordelijk voor de vertaalde versies van deze samenvatting. De Nederlandse versie is gemaakt door het Prinses Máxima Centrum voor kinderoncologie.

Vertrouw bij klachten en signalen niet alleen op deze informatie, maar ga naar je huisarts, LATER-arts of specialist.

[1] van Kalsbeek, R. et al. (2021) European PANCAREFOLLOWUP recommendations for surveillance of late effects of childhood, adolescent, and Young Adult Cancer, European journal of cancer. Available at: https://www.ejcancer.com/article/S0959-8049(21)00368-3/fulltext